Akademia Lidera – Start Lidera

Moduł I: Doskonalenie umiejętności komunikacyjnych – komunikacja interpersonalna 16h szkoleniowych

Dzień 1: Siła kontekstu komunikacyjnego:

• Definicje i modele komunikacji interpersonalnej
• Warstwy komunikatu: treść, emocje, relacja
• Funkcje komunikacji (informacyjna, ekspresywna, relacyjna, perswazyjna)
• Wpływ pozycji społecznej i organizacyjnej na przebieg komunikacji- gry statutowe
• Asymetria komunikacyjna
• Ćwiczenie: analiza przypadków (komunikacja między działami, szef-pracownik, nowy-zespół)
• Czynniki wpływające na efektywność komunikacji: środowisko, czas, kultura organizacyjna
• Jak rozpoznać kontekst? – mini-analityka sytuacyjna
• Refleksja: Jak mój sposób komunikacji zmienia się w różnych kontekstach?
• Rola emocji i potrzeb jako nośników „drugiego dna” komunikatu
• Rozpoznawanie sygnałów emocjonalnych i potrzebnych odpowiedzi
• Sposoby regulowania „temperatury” rozmowy
• Symulacje sytuacji

Dzień 2: Komunikacja celowa i dostosowana:

• Przegląd stylu komunikacji w oparciu o model temperamentalny
• Adaptacja stylu do sytuacji i adresata (model komunikacji elastycznej)
• Cechy skutecznego komunikatu w zależności od celu: informacja / współpraca / wpływ
• Techniki porządkowania treści komunikatu (struktura BLUF, trójkąt logiczny, komunikat z celem)
• Jak skracać bez utraty znaczenia? – ćwiczenie z przekształcaniem wypowiedzi
• Tworzenie krótkich, modelowych informacji tekstowych i wypowiedzi skoncentrowanych na konkretnym celu
• Jak mówić krótko, a treściwie?
• Formułowanie komunikatu opartego na strukturze i celu
• Trening wypowiedzi: feedback, komunikat prośby, odpowiedź na pytanie
• Słuchanie aktywne – ćwiczenia dobrego słuchania i świadomości kontekstu komunikacyjnego
• Filtry komunikacyjne – wprowadzenie
• Uważna obserwacja sygnałów niewerbalnych jako źródło informacji pomocnych do zrozumienia nadawcy
• Ćwiczenie: „czytam między wierszami” – diagnozowanie potrzeb z zachowania i słów
• Rozpoznawanie momentów trudnych i możliwości korekty komunikacyjnej
• Podsumowanie i transfer „Co z tego biorę dla siebie?” tworzenie konkretnego planu rozwoju jednej umiejętności komunikacyjnej

Moduł II: Budowanie roli menedżera – zespół, partnerstwo, cel, współpraca z pracownikami 16h szkoleniowych

Dzień 1: Rola lidera zespołu

• Rola lidera jako funkcja systemowa: zadania, odpowiedzialność, wpływ
• Od zarządzania do przewodzenia – budowanie wizji, delegowanie, motywowanie
• Lider między zespołem a organizacją – rola łącznika z interesariuszami
• Czym jest zespół – różnice między grupą a zespołem
• Wspólne cele vs. cele indywidualne – jak budować spójność
• Style przywództwa a typ zespołu
• 5 faz rozwoju zespołu (model Tuckmana: Formowanie – Burza – Normowanie – Działanie)
• Emocjonalna dynamika każdej fazy – jak ją rozumieć i wspierać jako lider
• Diagnozowanie fazy zespołu – ćwiczenie na bazie case study
• Mikrodziałania integrujące – co lider może robić na co dzień
• Warsztat: techniki budowania relacji i zaufania
• Jak dbać o spójność w trudnych warunkach (zmiana, konflikty)?

Dzień 2: Wspieranie i prowadzenie zespołu w sytuacji zadaniowej

• Psychologiczne reakcje zespołu na zadanie (optymalny poziom trudności, tryb zadaniowy i niezadaniowy zespołu)
• Rola lidera jako regulującego układu nerwowego zespołu. Jak lider reguluje swoje emocje w obliczu trudnych zadań?
• Formy wsparcia dopasowane do etapu i napięcia emocjonalnego
• Kluczowe obszary komunikacji w zespole -cele, role, wartości, zasady współpracy
• Formy komunikacji z zespołem
• Struktura komunikatów do zespołu
• Partnerstwo jako styl: zaufanie, odpowiedzialność, wzajemność
• Granice partnerstwa – kiedy lider zaprasza poza strefę komfortu
• Rola granic wobec interesariuszy w organizacji -równoważenie wpływów: zespół, przełożeni, inne zespoły, interesariusze zewnętrzni
• Test autodiagnozy stylu liderskiego (np. DISC, FRIS, Reddin – w zależności od dostępnych narzędzi)
• Praca indywidualna: „Co chcę rozwijać jako lider?”
• Mini-sesja feedbackowa w parach: moje mocne strony i obszary rozwoju
• Kodeks działania lidera. Każdy uczestnik tworzy swój „mini-manifest lidera” – 3 zasady, które chce wcielać w życie jako osoba prowadząca zespół

Moduł III: Menedżer wobec wyzwań – rozwiązywanie problemów, podejmowanie decyzji 16h szkoleniowych

Dzień 1: Zrozum problem – zanim go rozwiążesz

• Rodzaje problemów menedżerskich: operacyjne, relacyjne, strategiczne
• Różnica między „objawem” a „problemem do rozwiązania” – przegląd źródeł problemów
• Problem to nie ja, problem to nie zespół – jak wobec problemów nie szukać winnych?
• Model klepsydry jako struktura standardowego rozwiązywania problemów
• Przegląd metod analizy i definiowania problemu źródłowego: Diagram Ishikawy (przyczyna–skutek) I Analiza Pareto I Burza mózgów i analiza SWOT
• Praca w grupach: analiza konkretnego przypadku (case study)
• Praca z pytaniami nad zasobami i dostępnymi strategiami działania: Co już mamy? Co działa? Kogo mamy wokół?
• Technika: mapa zasobów własnych i zespołu
• Zasady dobrze sformułowanego problemu
• Struktura efektywnego spotkania rozwiązywania problemu
• Rola lidera: zadawanie pytań, kontrola napięcia, wspieranie różnorodności opinii
• Ćwiczenie: symulacja prowadzenia spotkania problemowego

Dzień 2: Od analizy do działania – decyzje i elastyczność

• Kluczowe metody wspierające poszukiwanie rozwiązań
• Zasady burzy mózgów
• Ćwiczenia prowadzenia burzy mózgów
• Jak i kiedy sięgać po wsparcie przełożonych, ekspertów, partnerów?
• Presja czasu i jej wpływ na jakość decyzji
• Kryteria dobrych decyzji
• Style podejmowania decyzji a poziom partycypacji
• Miniwarsztat: jak zaprojektować spotkanie dotyczące rozwiązywania problemów uwzględniające głos zespołu
• Ćwiczenia prowadzenia spotkania z zespołem w obszarze rozwiązywania problemów
• Jak przejść od analizy do działania – matryca działań i właścicieli
• Komunikowanie decyzji: przejrzystość, kontekst, konsekwencje
• Podsumowanie szkolenia: mapa własnych kompetencji związanych z rozwiązywaniem problemów
• „Dekalog decyzji zespołowych" – jak chcę rozwiązywać problemy z zespołem
• Plan wdrożenia jednej techniki lub podejścia w swoim zespole

Moduł IV: Efektywny menedżer – delegowanie i monitorowanie realizacji działań 16h szkoleniowych

Dzień 1: Delegowanie – po co i komu?

• Czym delegowanie jest, a czym nie jest (vs. zlecanie, odciążanie, mikrozarządzanie)
• Korzyści i wyzwania delegowania dla menedżera i pracownika
• Kiedy warto delegować – i dlaczego to się opłaca?
• Diagnoza kompetencji: wiedza, umiejętności, nastawienie
• Model poziomów rozwoju pracownika (np. wg Blancharda / Hersey’ego)
• Praca w grupach: analiza zespołu uczestnika z użyciem modelu
• Zadania rozwojowe vs. zadania rutynowe
• Ustalanie granic odpowiedzialności i stopnia kontroli w procesie delegowania
• Matryca decyzyjna: kto, co, kiedy i z jakim wsparciem?
• Przekonania, które blokują delegowanie (np. „zrobię to lepiej/szybciej sam”)
• Co zyskuję jako lider, oddając przestrzeń innym?
• Powody delegowania i niedelegowania w praktyce – case study

Dzień 2: Jak delegować, żeby zadziałało

• Techniki planowania (Eisenhower, ABC, kanban)
• Ustalanie priorytetów – co musi, co może, co warto?
• Ćwiczenie: podział zadań w symulowanym miesiącu pracy menedżera
• Struktura skutecznej rozmowy delegującej: Cel i kontekst zadania, zakres odpowiedzialności i zasoby, kryteria sukcesu i ramy czasowe
• Formułowanie wizji i kontekstu zadania
• Definiowanie rezultatów pracy pracownika SMART
• Ćwiczenie: symulacje rozmów z pracownikami na różnym poziomie rozwoju
• Jak delegowanie wzmacnia kompetencje i motywację?
• Monitorowanie bez mikrozarządzania – jak wspierać i kontrolować z zaufaniem
• Feedback w procesie delegowania
• Rozmowa podsumowująca realizację zadania
• „Dekalog delegowania”, czyli 10 zasad, które wdrożą w swoim zespole w najbliższym miesiącu.

Moduł V: Umiejętności interpersonalne menedżera – motywacja, informacja zwrotna, rozpoznawanie potrzeb pracowników 16h szkoleniowych

Dzień 1: Co ludzi motywuje? Jak to widzi menedżer?

• Wprowadzenie do motywacji: czym jest, a czym nie jest
• Przegląd teorii: Maslow, Herzberg, Vroom, Pink (Drive), McClelland
• Wewnętrzne vs. zewnętrzne źródła motywacji
• Co widać na zewnątrz, a co jest wewnątrz – motywy i intencje działań ludzi
• Postawy wspierające motywację: zaangażowanie, sprawiedliwość, empatia
• Zachowania menedżerskie, które gaszą motywację (mikrozarządzanie, ocena, presja)
• Ćwiczenie grupowe: mapa własnych i organizacyjnych przekonań i postaw
• Kluczowe potrzeby (według Maslowa): bezpieczeństwo, rozwój, przynależność, uznanie
• Rozpoznawanie potrzeb poprzez obserwację, rozmowę i analizę kontekstu
• Praca warsztatowa: „Co napędza ludzi?” – studium przypadku
• Możliwości zaspokajania potrzeb w kontekście kultury, struktury i zasobów firmy
• Motywowanie bez budżetu – uznanie, wpływ, elastyczność, rozwój
• Dyskusja: przykłady motywatorów z codziennej praktyki uczestników

Dzień 2: Rozwój, feedback i aktywne wspieranie kompetencji

• Rodzaje informacji zwrotnej: korygująca, wzmacniająca, rozwojowa
• Model konstruktywnego feedbacku (SSK, FUKO, itp)
• Ćwiczenia: sytuacje feedbackowe w praktyce
• Jak wspierać pracownika w samoocenie
• Samoocena i obserwacja pracownika – narzędzia i strategie
• Analiza zasobów i luk kompetencyjnych – matryca rozwoju członków zespołu
• Warsztat: „Moje mocne strony i potencjał mojego zespołu”
• Formy rozwoju w pracy: zadania rozwojowe, mentoring, shadowing, coaching menedżerski
• Praca zespołowa: plan działań wspierających rozwój konkretnego pracownika
• Jak codzienne zachowania lidera budują (lub osłabiają) klimat sprzyjający rozwojowi
• Jak inspirować, a nie tylko zarządzać
• „Plan 3 działań motywujących i rozwijających” – realne wdrożenie do pracy

Moduł VI: Prawne aspekty roli kierowniczej. Mobbing i dyskryminacja 8h szkoleniowych

• Definicja mobbingu i dyskryminacji w prawie pracy
• Formy dyskryminacji (bezpośrednia, pośrednia) i jej podstawy
• Obowiązki pracodawcy w zakresie przeciwdziałania mobbingowi i dyskryminacji
• Odpowiedzialność za mobbing i dyskryminację
• Skuteczne procedury reagowania na przypadki mobbingu/dyskryminacji
• Konstruowanie opisu stanu faktycznego
• Identyfikacja istotnych aspektów prawnych
• Projektowanie i wdrażanie interwencji menedżera

Podczas każdego z modułów uczestnicy otrzymują materiały w wersji papierowej lub elektronicznej, których treść odpowiada zagadnieniom danego modułu (handouty, opisy ćwiczeń, materiały wiedzowe).