kurs operatora: żurawia samojezdnego (dźwig) z egzaminami państwowymi UDT - Jarosław

2. OPIS ZAWODU

2.1. Synteza zawodu

Operator żurawia jezdniowego ustawia i obsługuje żuraw jezdniowy22 zgodnie z przeznaczeniem

oraz kontroluje jego pracę podczas przemieszczania materiałów i wyrobów.

2.2. Opis pracy i sposobu jej wykonywania

Opis pracy

Praca operatora żurawia jezdniowego polega na podnoszeniu i przemieszczaniu wyrobów, materiałów

i konstrukcji za pomocą żurawia. Operator dba również o część jezdną, na której zamontowany jest

żuraw. Osoby wykonujące tę pracę mają często podwójny zawód kierowcy i operatora. Operatora

obowiązuje utrzymywanie łączności ze współpracownikami (sygnalistami13 i hakowymi5) za pomocą

sygnałów bezpieczeństwa, komunikacji słownej, sprzętu radiowego, telefonicznego, które powinien

bezbłędnie rozpoznawać i stosować się do nich.

Obowiązkiem operatora żurawia jezdniowego jest również sprawdzenie stanu urządzeń chwytających

(najczęściej haka) i osprzętu pomocniczego (np. zawiesi18) służącego do podnoszenia ładunków.

Operator dokonuje codziennej obsługi technicznej maszyny, sprawdza poprawność działania

mechanizmów żurawia jezdniowego8 i urządzeń zabezpieczających3 oraz przygotowuje stanowisko

pracy. W trakcie wykonywania pracy stosuje przepisy i warunki dozoru technicznego2 oraz zalecenia

techniczne (np. zalecenia producenta), jak również przestrzega instrukcji obsługi żurawia.

Sposoby wykonywania pracy

Operator żurawia jezdniowego wykonuje prace polegające na:

- przygotowaniu żurawia jezdnego do pracy, sprawdzeniu jego stanu technicznego zgodnie

z instrukcją obsługi,

- dobieraniu pomocniczego osprzętu chwytającego do przenoszonego ładunku,

- ocenie warunków atmosferycznych i otoczenia przed rozpoczęciem, jak i w czasie wykonywania

pracy,

- dobieraniu parametrów żurawia9 wraz z dostosowaniem ruchów roboczych żurawia – w trakcie

przemieszczania ładunków12,

- przemieszczaniu ładunków w zasięgu pracy żurawia,

- komunikowaniu się z innymi pracownikami za pomocą umownych znaków, sygnałów świetlnych,

dźwiękowych, komunikacji radiowej lub telefonicznej,

- przemieszczaniu się żurawiem samojezdnym po drogach i terenie oraz zabezpieczeniu go po

zakończeniu pracy.

Więcej szczegółowych informacji znajduje się w sekcjach: 3.1. Zadania zawodowe oraz 3.2. Kompetencja

zawodowa.

INFORMACJA O ZAWODZIE – Operator żurawia jezdniowego 834316

5

2.3. Środowisko pracy (warunki pracy, maszyny i narzędzia pracy, zagrożenia, organizacja

pracy)

Warunki pracy

Praca operatora żurawia jezdniowego jest z reguły wykonywana w kabinach żurawia, które mogą być

integralną częścią kabiny podwozia pojazdu. Sterowanie żurawiem jezdniowym może również

odbywać się z wykorzystaniem specjalnej konsoli. Obsługa odbywa się wtedy z poziomu roboczego,

tj. bez wchodzenia do kabiny.

W trakcie pracy operator żurawia jezdniowego narażony jest na zmienne warunki atmosferyczne

i hałas. Praca operatora żurawia jezdniowego wymaga ścisłej współpracy z wieloma osobami

pomagającymi przy różnego rodzaju pracach transportowych, chociaż kontakt ten nie jest

bezpośredni. Operator nie przygotowuje samodzielnie materiałów do podnoszenia, przenoszenia (nie

wykonuje czynności zaczepiania, opasywania ładunku przy użyciu różnego typu zawiesi ogólnego lub

specjalnego przeznaczenia); musi polegać na wykonującym te czynności pracowniku – hakowym.

WAŻNE:

Operator żurawia jezdniowego ponosi konsekwencje zawinionych szkód wynikających z zerwania ładunku przy

nieumiejętnym jego przemieszczaniu, zniszczenia sprzętu, zagrożenia bezpieczeństwa lub spowodowania

wypadku z udziałem ludzi.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.1. Możliwości podjęcia pracy w zawodzie.

Wykorzystywane maszyny i narzędzia pracy

Operator żurawia jezdniowego w działalności zawodowej wykorzystuje m.in.:

- żuraw jezdniowy,

- liny stalowe7,

- zawiesia linowe19,

- zawiesia łańcuchowe20,

- zawiesia pasowe,

- chwytaki1,

- trawersy14,

- pasy mocujące10,

- krążki linowe6,

- zblocza hakowe21,

- podkłady11,

- haki4.,

- podpory,

- urządzenia sterownicze,

- urządzenia sygnalizujące,

- urządzenia ostrzegawcze.

WAŻNE:

Operator żurawia jezdniowego ma obwiązek kontrolowania stanu urządzeń chwytających oraz terminów ich

przeglądów. Konserwator ma obowiązek przeprowadzenia przeglądów okresowych co 30 dni, o ile producent

żurawia nie określił inaczej.

Organizacja pracy

Operator żurawia jezdniowego w zależności od miejsca pracy, wykonywanych zadań zawodowych

może pracować indywidualnie i/lub zespołowo. Osoby w tym zawodzie pracują z reguły w systemie

jednozmianowym. Liczba godzin pracy zależy od otrzymanego zlecenia i terminów jego realizacji.

INFORMACJA O ZAWODZIE – Operator żurawia jezdniowego 834316

6

Do obowiązków operatora żurawia jezdniowego, w zależności od miejsca i warunków w środowisku

pracy, należy odpowiednie i bezpieczne przygotowanie stanowiska pracy.

W przypadku prowadzenia własnej działalności (samozatrudnienia) przez operatora żurawia

jezdniowego, w ramach organizacji pracy, musi on uwzględnić kosztorysowanie robót

i przygotowanie ostatecznego rozliczenia.

WAŻNE:

W zawodzie operator żurawia jezdniowego często spotykane jest oddelegowanie do pracy poza miejsce

zamieszkania.

Zagrożenia mające wpływ na bezpieczeństwo pracy człowieka

Operator żurawia jezdniowego podczas wykonywania pracy narażony jest na liczne zagrożenia.

Czynniki stwarzające zagrożenie (np. wystąpienia nieszczęśliwego wypadku lub awarii urządzenia) to:

- nieprawidłowo ustawione i zamocowane przedmioty,

- obracające się części żurawia,

- ostre przyrządy i narzędzia,

- prąd elektryczny.

Na bezpieczeństwo pracy operatora duży wpływ mają również zmienne warunki atmosferyczne

występujące w miejscu pracy. W zależności od pory roku mogą nastąpić różne zdarzenia: udar

cieplny, odmrożenia, ostre i przewlekłe choroby układu oddechowego.

WAŻNE:

Operator żurawia jezdniowego narażony jest na stres wynikający z dużej odpowiedzialności i zagrożenia

wypadkami.

2.4.Wymagania psychofizyczne i zdrowotne

Wymagania psychofizyczne

Dla pracownika wykonującego zawód operator żurawia jezdniowego ważne są:

w kategorii wymagań fizycznych

- ogólna dobra wydolność fizyczna,

- sprawność układu kostno-stawowego,

- sprawność narządów równowagi,

- sprawność narządu słuchu,

- sprawność narządu wzroku,

- sprawność układu krążenia,

- sprawność układu mięśniowego,

- sprawność układu oddechowego,

- sprawność zmysłu dotyku;

w kategorii sprawności sensomotorycznych

- brak lęku przed wysokością,

- czucie dotykowe,

- koordynacja wzrokowo-ruchowa,

- ostrość słuchu,

- ostrość wzroku,

- rozróżnianie barw,

- spostrzegawczość,

- szybki refleks,

- widzenie o zmroku,

INFORMACJA O ZAWODZIE – Operator żurawia jezdniowego 834316

7

- widzenie stereoskopowe,

- zmysł równowagi,

- zręczność palców,

- zręczność rąk;

w kategorii sprawności i zdolności

- uzdolnienia techniczne,

- podzielność uwagi,

- rozumowanie logiczne,

- zdolność nawiązywania kontaktu z ludźmi,

- zdolność podejmowania szybkich i trafnych decyzji,

- zdolność podporządkowania się,

- zdolność współdziałania,

- wyobraźnia przestrzenna,

- zdolność koncentracji uwagi;

w kategorii cech osobowościowych

- wysoki stopień odpowiedzialności,

- dokładność i precyzja,

- gotowość do pracy w nieprzyjemnych warunkach atmosferycznych,

- łatwość przerzucania się z jednej czynności na drugą,

- odporność emocjonalna,

- samodzielność,

- samokontrola.

Więcej informacji znajduje się w sekcjach: 3.3. Kompetencje społeczne; 3.4. Profil kompetencji kluczowych

dla zawodu.

Wymagania zdrowotne

Praca w zawodzie operator żurawia jezdniowego jest zaliczana do średnio ciężkich. U operatora

żurawia jezdniowego ważna jest sprawność psychofizyczna, wydolność układu oddechowego i układu

krążenia oraz bardzo dobry wzrok i słuch. Operator powinien być również odporny psychicznie, gdyż

jest narażony na stres wynikający z dużej odpowiedzialności i zagrożenia wypadkami, wytrzymały

fizycznie (praca w złych warunkach atmosferycznych, w przedłużonym czasie, w nocy).

Do najważniejszych przeciwwskazań do wykonywania zawodu operator żurawia jednego należy

zaliczyć m.in.: zaburzenia równowagi, zaburzenia percepcji wzrokowej, daltonizm, schorzenia układu

kostno-

-stawowego, choroby układu krążenia, alergie, padaczkę.

Dla zapewnienia sprawnej i bezpiecznej obsługi żurawia jezdniowego operatorzy poddawani są

systematycznym badaniom okresowym lekarskim i psychotechnicznym.

WAŻNE:

O stanie zdrowia i ewentualnych przeciwwskazaniach do wykonywania zawodu orzeka lekarz medycyny pracy.

Więcej informacji znajduje się w sekcji: 4.4. Możliwości zatrudnienia osób niepełnosprawnych w zawodzie.

INFORMACJA O ZAWODZIE – Operator żurawia jezdniowego 834316

8

2.5.Wykształcenie, tytuły zawodowe, kwalifikacje i uprawnienia niezbędne/preferowane

do podjęcia pracy w zawodzie

Wykształcenie niezbędne do podjęcia pracy w zawodzie

Do podjęcia pracy w zawodzie operator żurawia jezdniowego preferowane jest wykształcenie na

poziomie branżowej szkoły I stopnia (dawniej zasadnicza szkoła zawodowa) o profilu mechanicznym.

Wykonywanie tego zawodu wymaga posiadania uprawnień II Ż16 do obsługi żurawia jezdniowego,

wydawanych przez właściwy oddział terenowy Urzędu Dozoru Technicznego, po pozytywnym wyniku

egzaminu.

Tytuły zawodowe, kwalifikacje i uprawnienia niezbędne/preferowane do podjęcia pracy w zawodzie

Operatorem żurawia jezdniowego może zostać osoba, która uzyskała zaświadczenie kwalifikacyjne

(tzw. uprawnienia II Ż) do obsługi żurawi jezdniowych. Zaświadczenie wydawane jest przez właściwy

oddział terenowy Urzędu Dozoru Technicznego, po zdaniu egzaminu przed komisją. Zakres uprawnień

może być ograniczony do rodzaju, typu lub udźwigu15 urządzenia.

Aby przystąpić do egzaminu na uprawnienia operatora żurawia jezdniowego, osoba musi mieć

ukończone 18 lat i posiadać orzeczenie lekarskie, zezwalające na obsługę urządzeń transportu

bliskiego. Musi również posiąść umiejętności praktycznej obsługi urządzenia oraz niezbędną wiedzę

teoretyczną, którą może nabyć na drodze kursowej lub praktyki zawodowej w charakterze pomocnika

operatora żurawia jezdniowego.

Do przemieszczania się żurawiem sa

notes, podręcznik, długopis

oświadczenie lekarskie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do odbycia kursu - szkolenia

Po części karty usługi: "o podmiocie certyfikujący" - dołączony jest plik z informacją o zawodzie "Operator żurawia jezdniowego 834316"

W związku z ograniczeniem ilości znaków w części informacyjnej "program" karty usługi poniżej zamieszczamy link do BAZY DANYCH KLASYFIKACJI ZAWODÓW - opisy zawodów:

 https://psz.praca.gov.pl/rynek-pracy/bazy-danych/infodoradca/-/InfoDoradcaPlus/zawod/834316?backURL=%2Frynek-pracy%2Fbazy-danych%2Fklasyfikacja-zawodow-i-specjalnosci%2Fwyszukiwarka-opisow-zawodow%3Fp_p_id%3Djobclassificationportlet_WAR_nnkportlet%26p_p_lifecycle%3D1%26p_p_state%3Dnormal%26p_p_mode%3Dview%26_jobclassificationportlet_WAR_nnkportlet_javax.portlet.action%3DDetailsJobClassification%26_jobclassificationportlet_WAR_nnkportlet_jobId%3D2370%26p_auth%3DVm4bgmvk&_occupationPlusportlet_WAR_nnkportlet_description=about